Infectiepreventie

Schoonmaken spreekkamer na luchtwegspreekuur

  • Geadviseerd wordt om aansluitend aan het luchtwegspreekuur de spreekkamer schoon te maken: reinig en desinfecteer de onderzoeksbank, stoel van de patiënt en de deurklink (zie Reiniging en desinfectie van ruimten, meubilair en voorwerpen).
  • Aangezien reiniging/desinfectie aansluitend aan het spreekuur verricht wordt, kan degene die het spreekuur heeft uitgevoerd en PBM draagt vast de onderzoeksbank, stoel van de patiënt en de deurklink reinigen en desinfecteren. Laat bijvoorbeeld een collega de schoonmaakspullen aangeven. Het is natuurlijk aan de praktijk om hier afspraken over te maken.
  • Na schoonmaken ruimte ventileren. Tijdens het luchtwegspreekuur is tussentijds ventileren niet nodig.
  • Ruimte verlaten en buiten de spreekkamer PBM uitdoen.
  • Als het reinigen en desinfecteren niet gebeurt door degene die het spreekuur met PBM heeft uitgevoerd, ventileer dan alvorens de spreekkamer te betreden. Draag in elk geval wegwerphandschoenen en een niet-vocht-doorlatend halterschort. Reinig en desinfecteer de onderzoeksbank, stoel van de patiënt en de deurklink (zie Reiniging en desinfectie van ruimten, meubilair en voorwerpen).

Landelijk inzicht in voorraad en vraag PBM

Een belangrijk probleem op dit moment is het tekort aan persoonlijke beschermingsmiddelen bij sommige zorginstellingen. Op landelijk niveau wordt daar nu een oplossing voor gezocht.

Vanuit het ministerie van VWS is er een nieuwe webapplicatie, de PBM Corona app, waarin alle prioritaire zorginstellingen (ziekenhuizen, huisartsen(posten), ambulancediensten en GGD’en) hun voorraad en behoefte aan PBM moeten aangeven. Met deze informatie kan de meest efficiënte distributie van PBM over Nederland geregeld worden. Het PBM-team van GGD GHOR Nederland en de regionale coördinatoren (ROAZ-regio’s) verzorgen de inventarisatie en (her)distributie van bestaande en nieuwe voorraden. Individuele huisartspraktijken hoeven zich niet aan te melden. Dit loopt via de huisartsenpost.


Handhygiëne en handen schudden in de huisartsenpraktijk

Optimale (hand)hygiëne is van belang om besmetting van het virus te voorkomen.

In de NHG-Richtlijn Infectiepreventie staat: ‘De handen zijn een belangrijke besmettingsweg. Handhygiëne is één van de belangrijkste maatregelen om overdracht van micro-organismen naar (andere) personen, lichaamsdelen of voorwerpen (en vice versa) te voorkomen.’

Het kabinet adviseert om geen handen te schudden om verspreiding van het coronavirus te voorkomen. U kunt de poster Voorkom verspreiding van bacteriën en virussen. Handen schudden. ophangen in uw praktijk.


Aanbevelingen voor handdesinfectie en handreiniging

  • Handdesinfectie met handalcohol heeft de voorkeur boven het toepassen van handhygiëne, mits de handen niet zichtbaar verontreinigd zijn of contact hebben gehad met lichaamsvochten, secreta, slijmvliezen of niet-intacte huid.
  • Pas voorafgaand aan een schone en aseptische werkwijze altijd handdesinfectie toe.
  • Laat de handen goed drogen na het gebruik van handalcohol.
  • Was de handen met water en gewone, vloeibare zeep:
    • als zij zichtbaar verontreinigd zijn;
    • na contact met lichaamsvochten, secreta, slijmvliezen of niet-intacte huid (zowel van de hulpverlener als van de patiënt), dus ook na:
      • snuiten van de neus;
      • hoesten en niezen;
      • toiletgang.
  • Droog de handen na het wassen goed.
  • Pas na het wassen van de handen met water en zeep géén handdesinfectie toe.
  • Raak uw ogen, neus en mond zo min mogelijk aan.

Zie hier de NHG-Richtlijn Infectiepreventie in de huisartsen- en verloskundigenpraktijk, hoofdstuk Handhygiëne. Zie ook de publiekswebsite van de WHO (Engelstalig) en Thuisarts.nl voor meer informatie over handhygiëne.


Eisen persoonlijke beschermingsmiddelen

Persoonlijke beschermingsmiddelen moeten aan de volgende eisen voldoen:

  • Een chirurgisch mondneusmasker moet voldoen aan norm NEN-EN 14683, type IIR (niet-vochtdoorlatende variant).
  • FFP2-masker/FFP1-masker. Een ademhalingsbeschermingsmasker moet voldoen aan norm NEN-EN 149 + A1.*
  • Veiligheidsbril. Een veiligheidsbril voldoet aan de norm NEN-EN 166, waarbij ook de zijkanten beschermd zijn tegen spatten of spuiten (veiligheidsbril).
  • Schort met manchetten lange mouwen (indien niet beschikbaar, dan is een halterschort een veilig alternatief, mits goede handhygiëne kan worden toegepast. Ook een (dokters)jas met lange mouwen is geschikt, mits deze na gebruik wordt gewassen op 60 graden).
  • Wegwerphandschoenen:
    1. Gebruik handschoenen met een CE-markering (minimaal categorie II) volgens de Europese richtlijn persoonlijke beschermingsmiddelen (89/686/EEG) (1) én volgens het Besluit Medische Hulpmiddelen (= Europese richtlijn 93/42/EEG) (5).
    2. Gebruik handschoenen die wat betreft functionaliteit en veiligheid voldoen aan de volgende drie normen:
      1. NEN-EN 420 +A1 én
      2. NEN-EN 374-1, 2 (met een AQL van 1,5 of lager (= prestatieniveau 2) én
      3. NEN-EN 455-1, 2, 3, 4
    3. Gebruik latexvrije en poedervrije wegwerphandschoenen, bij voorkeur van hypoallergeen materiaal.

* Bepaalde mondmaskers die buiten de EU (o.a. China en de VS) zijn goedgekeurd, zijn gelijkwaardig aan FFP2- en FFP3-maskers die voldoen aan de Europese norm. Welke mondmaskers goedgekeurd zijn, kunt u lezen in het bericht van de IGJ. Uit kwaliteitscontrole blijkt echter dat de Aziatische maskers niet altijd goed aansluiten bij Europese gezichtsvormen waardoor lekkage kan ontstaan. Met name bij smalle gezichten kan dit voorkomen. Zorg om lekkage te voorkomen voor een gladgeschoren huid en controleer voor gebruik altijd of een masker goed aansluit op uw gezicht middels de fit-test (zie hieronder). Het document ‘Controle van adembeschermingsmaskers’ geeft nog verdere duidelijkheid. Indien het masker niet goed aansluit, kies indien voorradig een ander masker.

Fit-test masker (RIVM):
1. Plaats masker, druk buigzame rand goed om neus
2. Indeuken bij inademing
3. Uitdeuken bij uitademing
4. ‘Voel’ of het masker goed afsluit en geen lekkage vertoont

Zie ook voor algemene informatie over persoonlijke beschermingsmiddelen:


Leveringsproblemen handdesinfectans

De beschikbaarheid van handdesinfectans is beperkt. Daarom mogen producten die door het Ctgb zijn toegelaten voor menselijke hygiëne, maar waarvoor de producent geen virusclaim in Nederland heeft geregistreerd, nu ook worden ingekocht voor professioneel gebruik in de zorgsector. Dit is besloten door het ministerie van VWS en afgestemd met het RIVM, het Ctgb en gebaseerd op adviezen van de WHO.

Het betreft een vrijstelling voor het gebruik van desinfectantia voor de bestrijding van COVID-19 die:

  • als Product Type 1 door het Ctgb zijn toegelaten in Nederland (toepassing voor menselijke hygiëne PT01), én
  • minimaal één van de volgende werkzame stoffen bevatten:
    • Alcoholen (minimaal 70%)
    • Waterstofperoxide (minimaal 0,5%)
    • Natriumhypochloriet (minimaal 0,1%).

Deze stoffen met genoemde concentraties zijn effectief tegen coronavirussen indien schone handen conform het gebruiksvoorschrift ingewreven worden.

Uw leverancier kan u helpen kiezen welke producten aan bovenstaande eisen voldoen. Ook kunt u in de toelatingenbank van het Ctgb vinden welke middelen op de Nederlandse markt zijn toegelaten voor menselijke hygiëne (PT01).


Infectiepreventie in de huisartsenpraktijk

Adviezen over infectiepreventie voor de Nederlandse huisartsenpraktijk:

Meer informatie over gebruik van mondneusmaskers vindt u in het document Persoonlijke beschermingsmiddelen – voorbeeldwerkafspraak. Bekijk ook het instructiefilmpje ‘Correct opzetten FFP masker’ op dokterhoe.nl.


Hergebruik PBM

Het advies vanuit het RIVM is om FFP- en chirurgische maskers die gebruikt zijn te bewaren voor (her)sterilisatie en later hergebruik. Methoden worden momenteel onderzocht. De gebruikte mondneusmaskers kunnen vooralsnog in een plastic zak verzameld worden, die afgesloten wordt. Laat duidelijk natte maskers eerst drogen en verzamel deze in een aparte plastic zak. Hergebruik kan momenteel alleen in samenspraak met lokale voorzieningen die kunnen steriliseren dmv waterstofperoxide.

Het NHG heeft geen informatie over andere vormen van hergebruik van maskers. Aspecten die meespelen bij hergebruik zijn, naast de virusload in het masker, zaken die van invloed zijn op de beschermende eigenschappen van het masker zoals eventuele vervorming en de kwaliteit van het filtermateriaal. Je naam op het masker schrijven is bijvoorbeeld al van invloed op de beschermende werking van de stof. Of een masker veilig te hergebruiken is na bijvoorbeeld 3 dagen in een plastic zak is niet bekend en adviseren we derhalve niet.
Informatie over het hergebruik wordt door het RIVM ge-update zodra nieuwe testinformatie beschikbaar is.


Naar boven